Một trong những quyền lợi của người tham gia đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) là được hưởng các chế độ BHXH. Trong trường hợp người tham gia BHXH qua đời, người thân của họ có được hưởng chế độ gì hay không? Nếu có thì mức hưởng như thế nào? Mời quý anh chị và các bạn hãy cùng theo dõi bài viết sau đây của Luật sư giỏi Sài Gòn để tìm hiểu về vấn đề này nhé!
Người tham gia BHXH qua đời, thân nhân được hưởng chế độ gì hay không?
Căn cứ theo các quy định tại Điều 4 Luật BHXH năm 2024 về các quyền lợi mà người tham gia BHXH được hưởng. Trong đó có quyền lợi được hưởng chế độ tử tuất khi người đóng BHXH qua đời/chết/mất theo quy định của pháp luật.
Chế độ tử tuất được quy định tại Điều 84 Luật BHXH năm 2024, theo đó khi người tham gia BHXH qua đời, thân nhân của người đó sẽ được hưởng chế độ tử tuất. Cụ thể, thân nhân người mất được hưởng các khoản trợ cấp gồm: trợ cấp mai táng và trợ cấp tuất hàng tháng hoặc trợ cấp tuất một lần.
Đối tượng, điều kiện và mức hưởng chế độ tử tuất
1. Trợ cấp mai táng: được quy định tại Điều 85 Luật BHXH năm 2024
Đối tượng hưởng: Tổ chức, cá nhân lo mai táng cho một trong các đối tượng sau đây:
- Người tham gia BHXH bắt buộc có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 12 tháng trở lên;
- Chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định của pháp luật về an toàn, vệ sinh lao động;
- Người đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng lương hưu; người đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc.
Mức hưởng trợ cấp: 10 lần mức tham chiếu tại tháng mà người tham gia BHXH chết.
Theo quy định, khi chưa bãi bỏ mức lương cơ sở thì mức tham chiếu quy định tại Luật BHXH bằng mức lương cơ sở. Hiện tại, Chính phủ vẫn áp dụng mức lương cơ sở và từ 01/07/2026, mức lương cơ sở là 2.530.000 đồng.
Như vậy, mức trợ cấp mai táng từ 1/7/2026 là 25.300.000 đồng.
2. Trợ cấp hàng tháng: được quy định tại Điều 86 Luật BHXH năm 2024
Đối tượng hưởng:
Người tham gia BHXH khi chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết thuộc một trong các trường hợp sau đây thì thân nhân được hưởng tiền tuất hằng tháng:
- Có thời gian đóng BHXH bắt buộc từ đủ 15 năm trở lên;
- Đang hưởng lương hưu hoặc đang tạm dừng hưởng lương hưu;
- Chết do tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp theo quy định của pháp luật về an toàn, vệ sinh lao động;
- Đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng với mức suy giảm khả năng lao động từ 61% trở lên.
Thân nhân của các đối tượng nêu trên được hưởng trợ cấp tuất hằng tháng, bao gồm:
- Các con bao gồm cả con khi người mẹ đang mang thai mà người cha chết, con khi lao động nữ mang thai hộ đang mang thai mà người cha hoặc người mẹ nhờ mang thai hộ chết thì được hưởng đến khi đủ 18 tuổi;
- Con bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên;
- Vợ, chồng đủ tuổi nghỉ hữu theo quy định hoặc chưa đủ tuổi nghỉ hưu mà bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên;
- Cha đẻ, mẹ đẻ; cha đẻ, mẹ đẻ của vợ hoặc của chồng; thành viên khác của gia đình đủ tuổi nghỉ hưu theo quy định mà người chết nêu trên đang có nghĩa vụ nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình;
- Cha đẻ, mẹ đẻ; cha đẻ, mẹ đẻ của vợ hoặc của chồng; thành viên khác của gia đình chưa đủ tuổi nghỉ hữu theo quy định bị suy giảm khả năng lao động từ 81% trở lên mà người tham gia BHXH đang có nghĩa vụ nuôi dưỡng theo quy định của pháp luật về hôn nhân và gia đình.
Lưu ý: Không áp dụng trợ cấp tuất hằng tháng đối với thân nhân là người đang hưởng tiền lương và tham gia BHXH bắt buộc hoặc đang hưởng lương hưu, trợ cấp mất sức lao động hằng tháng, trợ cấp hằng tháng mà mức hưởng bằng hoặc cao hơn mức tham chiếu, không bao gồm khoản trợ cấp theo quy định của pháp luật về ưu đãi người có công với cách mạng.
Mức hưởng trợ cấp:
- Mỗi thân nhân đủ điều kiện: 50% mức tham chiếu
- Thân nhân không có người trực tiếp nuôi dưỡng: 70% mức tham chiếu
- Số thân nhân được hưởng: tối đa 04 người
- Trường hợp có từ 02 người chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết trở lên thì thân nhân được hưởng 02 lần mức trợ cấp theo quy định
Thời điểm hưởng: tính kể từ ngày đầu tiên của tháng liền kề sau tháng mà người tham gia BHXH chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết. Trường hợp con được sinh sau thời điểm người cha, người cha là chồng của người mẹ nhờ mang thai hộ hoặc người mẹ nhờ mang thai hộ chết thì thời điểm hưởng trợ cấp tuất hằng tháng của con tính từ tháng con được sinh.
3. Trợ cấp một lần: được quy định tại Điều 88 Luật BHXH năm 2024
Đối tượng hưởng:
Các đối tượng sau đây chết hoặc bị Tòa án tuyên bố là đã chết thì thân nhân được xét hưởng trợ cấp tuất một lần:
- Người đang tham gia BHXH hoặc đang bảo lưu thời gian đóng BHXH;
- Người đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng lương hưu; người đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc.
Các đối tượng nêu trên khi chết thì thân nhân được hưởng tiền tuất một lần trong các trường hợp sau đây:
- Thời gian đóng BHXH bắt buộc chưa đủ từ 15 năm trở lên;
- Thuộc một trong các trường hợp hưởng trợ cấp hàng tháng nhưng không có thân nhân hưởng tiền tuất hằng tháng theo quy định;
- Thân nhân thuộc diện hưởng trợ cấp tuất hằng tháng theo quy định nhưng có nguyện vọng hưởng trợ cấp tuất một lần;
- Trường hợp không có thân nhân thì trợ cấp tuất một lần được thực hiện theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Nói cách khác, số tiền trợ cấp tuất một lần sẽ được chia đều cho những người kế theo pháp luật của người lao động đã mất. Cụ thể:
+ Nếu người lao động không có vợ, con; bố, mẹ mà đang có nghĩa vụ nuôi dưỡng trực tiếp thì tiền trợ cấp tuất một lần khi người đó tử vong sẽ được thanh toán cho ông, bà nội; ông, bà ngoại; anh, chị, em ruột; cháu nội, cháu ngoại của người lao động đã chết.
+ Nếu đến những người thân như trên cũng không có thì số tiền trợ cấp tuất một lần sẽ được đem chia cho cụ nội, ngoại; bác, chú, cậu, cô, dì ruột của người lao động đã chết; cháu ruột gọi người lao động đã chết là bác ruột, chú ruột, cậu ruột, cô ruột, dì ruột; chắt ruột gọi mà người lao động đã chết là cụ nội, cụ ngoại.
Mức hưởng trợ cấp:
- Mức trợ cấp tuất một lần đối với thân nhân của người đang tham gia BHXH hoặc đang bảo lưu thời gian đóng BHXH mà chết bằng mức trợ cấp tuất cho mỗi năm đóng BHXH nhân với số năm đóng BHXH nhưng không thấp hơn 03 tháng mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH.
Mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH để tính trợ cấp tuất một lần thực hiện theo quy định tại Điều 72 của Luật BHXH năm 2024 tính đến thời điểm dừng đóng.
Mức trợ cấp tuất cho mỗi năm đóng BHXH được quy định như sau:
+ Bằng 1,5 tháng mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH cho những năm đóng BHXH trước năm 2014.
Trường hợp thời gian đóng BHXH có cả trước và sau năm 2014 mà thời gian đóng trước năm 2014 có tháng lẻ thì những tháng lẻ đó được chuyển sang giai đoạn đóng BHXH từ năm 2014 trở đi;
+ Bằng 02 tháng mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH cho các năm đóng BHXH từ năm 2014 trở đi.
- Mức trợ cấp tuất một lần đối với thân nhân của người đang hưởng lương hưu hoặc đang tạm dừng hưởng lương hưu chết được tính theo thời gian đã hưởng lương hưu và được quy định như sau:
+ Trường hợp chết trong 02 tháng đầu thì mức trợ cấp tuất một lần bằng 48 tháng lương hưu của tháng đang hưởng;
+ Trường hợp chết từ tháng thứ ba trở đi thì cứ mỗi tháng mức trợ cấp tuất một lần giảm 0,5 tháng lương hưu so với mức trợ cấp quy định tại trường hợp 1 nhưng không thấp hơn 03 tháng lương hưu của tháng đang hưởng.
- Mức trợ cấp tuất một lần đối với thân nhân của người đang hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng đã nghỉ việc hưởng BHXH một lần trước khi chết bằng 03 tháng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng của tháng đang hưởng.
Mức tham chiếu dùng để tính trợ cấp tuất một lần là mức tham chiếu tại tháng mà người đang tham gia BHXH hoặc đang bảo lưu thời gian đóng BHXH chết.
- Đối với người đang hưởng hoặc đang tạm dừng hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng mà đang tham gia hoặc đang bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội khi chết thì giải quyết trợ cấp tuất một lần thì giải quyết theo quy định đối với người đang tham gia hoặc đang bảo lưu thời gian đóng bảo hiểm xã hội chết.
- Đối với người vừa hưởng lương hưu vừa hưởng trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp hằng tháng khi chết thì giải quyết chế độ tử tuất đối với người đang hưởng lương hưu chết.
Trên đây là giải đáp thắc mắc về chế độ tử tuất cho người thân của người tham gia BHXH mà qua đời. Nếu vẫn còn vấn đề vướng mắc, Quý anh chị và các bạn vui lòng liên hệ Luật sư giỏi Sài Gòn để được tư vấn, hỗ trợ chi tiết.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
Sau khi tham khảo bài viết của Luật CNC Việt Nam, Luật sư giỏi Việt Nam, Luật sư giỏi Sài Gòn, Luật sư giỏi Thành phố Hồ Chí Minh nếu Quý khách hàng còn vấn đề nào chưa rõ thì hãy liên hệ với chúng tôi theo thông tin dưới đây để được tư vấn chi tiết hơn. Ngoài ra, nếu khách hàng cần tư vấn về các vấn đề pháp lý khác như xin các loại giấy phép, soạn thảo các loại hợp đồng lao động, dân sự, rà soát hợp đồng, soạn thảo các loại đơn từ, soạn hồ sơ khởi kiện, lập di chúc, khai nhận di sản thừa kế, đăng ký biến động đất đai,… thì cũng đừng ngại liên hệ với Luật sư giỏi Sài Gòn, Luật sư giỏi Thành phố Hồ Chí Minh, Luật sư giỏi thừa kế nhà đất để được giải đáp mọi thắc mắc.
VĂN PHÒNG GIAO DỊCH CÔNG TY LUẬT TNHH CNC VIỆT NAM
Trụ sở: Tầng 2-2A1 Nguyễn Thị Minh Khai, phường Sài Gòn,Thành phố Hồ Chí Minh
Văn phòng 1: 98S Trần Đại Nghĩa, phường Tân Tạo A, quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh
Văn phòng 2: 1084 Lê Văn Lương, Ấp 3, xã Nhơn Đức, huyện Nhà Bè, Thành phố Hồ Chí Minh
Số điện thoại: 0909 642 658 - 0939 858 898
Website: luatsugioisaigon.com.vn
